Türkiye İthalat Kuralları
Hatun Türkiye tarafı: çevre lisansları, ithalatçı kaydı, uygunluk yazısı, kapasiteye dayalı kota sistemi, karışık plastik yasağı ve her sözleşmeden önce işlettiğimiz alıcı doğrulama listesi.
Türkiye kuralları neden sıkılaştırdı?
Türkiye, BK'nin en büyük plastik atık varış noktası hâline geldi — 2020 zirvesinde yaklaşık 210.000 ton ve bu büyüme, tahmin edilebilecek suistimali de beraberinde getirdi. 2021'deki STK araştırmaları, BK plastiğinin Türkiye kırsalına döküldüğünü ve yakıldığını belgeledi. Yanıt yapısal oldu: Türkiye karışık plastik ithalatını yasakladı, polimer bazlı kuralları sıkılaştırdı ve tesis tesis kimin neyi ne kadar ithal edebileceğine karar veren lisans-kota sistemini kurdu.
Bu sistemi hattın engeli değil, temeli sayarız. Aşağıdaki her kontrol, sözleşme imzalanmadan önce Türkçe olarak doğruladığımız kontroldür.
Meşru bir alıcının taşıdığı belgeler
Geçici Faaliyet Belgesi (GFB) — tam lisans başvurusu değerlendirilirken yeni tesisin faaliyet gösterdiği geçici belge. Faaliyete izin verir ama düzenleyici yaşamının başındaki bir tesise işaret eder; yalnızca GFB'li alıcılara ek özen ve hacim sınırıyla yaklaşırız.
Çevre İzin ve Lisans Belgesi (ÇİLB) — tesise verilen, işleyebileceği atık kodlarını belirten tam çevre izni ve lisansı. Çekirdek belge budur: ÇİLB (veya GFB) yoksa ticaret yoktur. Lisans kodları listeler — PE film için lisanslı bir tesis, bununla PET şişe için lisanslı olmaz.
Atık İthalatçısı Kayıt Belgesi — atık ithalatçısı kaydı. Yurt içinde işleme kapasitesi yetmez; ithalatçının ilgili malzemeler için kayıtlı olması gerekir.
Uygunluk Yazısı — belirli bir ithalatın uygunluğunu teyit eden, mallar varmadan önce Türk sistemi üzerinden alınan yazı. Belge paketimiz — Annex VII, sözleşme, yükleme raporu, kantar fişleri; alıcının uygunluk süreci doğrudan kullanabilsin diye derlenir.
Kota sistemi
İthalat izni kapasiteye dayalıdır: tesisin ithal edebileceği hacim, lisanslı işleme kapasitesinin bir oranı olarak belirlenir; kalanın yurt içi toplamadan gelmesi beklenir. Kota, yıl boyunca tesis bazında tüketilir.
Tüccarların göz ardı etmesi pahalıya patlayan operasyonel sonuç şudur: alıcı kusursuz lisanslı olup yine de konteynerinizi alamayabilir, çünkü bu çeyreğin kota başlığı tükenmiştir. Tükenmiş kotaya karşı yola çıkan yük, yeniden yönlendirilene veya iade edilene kadar limanda demuraj biriktirir. Doğrulamamızın yıllık bir onay kutusu olmamasının nedeni budur; kalan kota başlığını sözleşme bazında teyit eder ve sevkiyatları ona göre programlarız.
Yasak olanlar
- Karışık plastik atık — tamamen yasak. Ayrıştırılmamış karışık plastiği Türkiye'ye göndermenin uyumlu bir yolu yoktur; komisyoncu ne iddia ederse etsin.
- Alıcının lisanslı kodları dışındaki polimer akışları.
- İthalat çerçevesindeki toleransları aşan kirlilik — Türk denetim rejimi gelen konteynerleri fiziken kontrol eder ve denetimde ret, evraktaki her taraf için pahalıdır.
Alıcı doğrulama listemiz
Her ilk sözleşmeden önce ve dönerli olarak tazelenir:
- ÇİLB / GFB görülür, geçerlilik tarihleri kontrol edilir, atık kodları sevk edeceğimiz malzemeyle eşleştirilir.
- Atık İthalatçısı Kayıt Belgesi ilgili malzeme için teyit edilir.
- Kota durumu konuşulur, sözleşme hacmi için başlık teyit edilir.
- Tesisin gerçek ve çalışır durumda olduğu doğrulanır — Türkiye ortaklarımız ziyaret eder; gözümüzde canlandıramadığımız adreslere sevkiyat yapmayız.
- Geri kazanım ve geri alma hükümlü sözleşme imzalanır (Annex VII rehberine bakın).
- İlk sevkiyatlardan sonra varış ve denetim geçmişi gözden geçirilir; konteynerleri temiz geçen alıcı, hacim kazanır.
BK'li tedarikçiler için anlamı
Bir BK atık sahibi "malzememin Adana'da bir hendekte bitmeyeceğini nereden bileyim?" diye sorduğunda, cevap bu sayfadır. Bitmeyecek; çünkü alan tesis o kod için lisanslı, ithalatçı olarak kayıtlı, kotasının içinde, malzemeyi geri kazanmaya ve kazanamazsa geri almaya sözleşmeyle bağlı ve çünkü yükü çıkmadan fotoğraflayıp vardığında mutabık kılıyoruz. Uçtan uca bu zincir, sattığımız ürünün ta kendisidir.
Bu sayfa genel bilgilendirmedir; hukuki danışmanlık değildir. Türk ithalat tebliğleri yıllık güncellenir; yukarıdaki "son inceleme" tarihine bakın.